Aktualności arrow Historia misji arrow Chrystianizacja Filipin              
Advertisement
sie 11 2007
Chrystianizacja Filipin PDF Drukuj Email
Dodał: Zdzisław Grad   
11.08.2007.

 

Spośród wszystkich kontynentów najmniej otwarta na chrześcijaństwo okazała się Azja. W poszczególnych krajach tego regionu liczba wyznawców Chrystusa sięga najwyżej kilku procent. Zgoła inaczej sytuacja religijna wygląda na Filipinach.

Pod koniec XX wieku 83 % Filipińczyków wyznawało katolicyzm. Co więcej, 60 % wszystkich katolików na kontynencie azjatyckim mieszkało właśnie na Filipinach. Warto więc przyjrzeć się procesowi chrystianizacji tego kraju.

Chrześcijaństwo zawitało na Filipiny w 1521 roku wraz ze słynnym odkrywcą hiszpańskim Ferdynandem Magellanem. Półtoraroczna wyprawa tego śmiałka na czele pięciu okrętów kończy się lądowaniem na wyspie Samar. 31 marca 1521 roku augustianin-eremita ks. Pedro Valderrama odprawił pierwszą Mszę Świętą na wyspach filipińskich. W kwietniu tego samego roku książę z wyspy Cebu, wraz ze swoją małżonką i 500 poddanymi, przyjął chrzest.

Stopniowo Filipiny stawały się kolonią hiszpańską. Pod koniec XIX wieku nasiliły się dążenia niepodległościowe, zwieńczone powstaniem narodowym, które zostało krwawo stłumione przez Hiszpanów. Gdy jednak Hiszpania przegrała ze Stanami Zjednoczonymi wojnę o Kubę, Filipiny w 1898 roku przeszły pod panowanie amerykańskie. 36 lat później Filipińczycy uzyskali wewnętrzną autonomię, a w roku 1946 całkowitą niepodległość.

Proces chrystianizacji Filipin przebiegał według wzorców, które stosowano wcześniej w Ameryce Łacińskiej. Hiszpańscy misjonarze przekonali się tam, że niezmiernie ważną sprawą jest nawrócenie lokalnych przywódców. Jednak najważniejszym czynnikiem w skutecznej misji hiszpańskiej była otwartość rodzimej kultury, która bez trudu przyjmowała elementy chrześcijańskiego kultu i doktryny. Działalności misjonarzy nie stały na przeszkodzie wysoko rozwinięte kultury, jak to było w Indiach czy w Chinach. Święcenie wodą, odmawianie łacińskich modlitw i czynienie znaku krzyża często kojarzyło się miejscowej ludności z praktykami lokalnych uzdrowicieli. Jednocześnie niektóre tradycyjne praktyki animistyczne Filipinczyków, mimo protestów misjonarzy, coraz częściej włączano do obrządku chrześcijańskiego. Szeroko rozpowszechniony kult przodków został dobrze zintegrowany z kultem świętych.

Pod koniec XVI wieku na terenie Filipin pracowało 450 misjonarzy z różnych zgromadzeń zakonnych. Ich działalność miała wybitnie pokojowy charakter, co też pomagało w docieraniu z Ewangelią. Zakony prowadziły także szeroką akcję gospodarczą: budując szpitale, mosty, drogi i wodociągi. Podejmowały studia nad miejscowymi językami, wydając pierwsze gramatyki i książki religijne.

Z Hiszpanii i Meksyku przybyły siostry zakonne, zajmując się głównie szkolnictwem i szpitalnictwem. W 1684 roku powstało pierwsze rodzime zgromadzenie zakonne Najświętszej Maryi Dziewicy. Papież Grzegorz XIII w 1579 roku erygował pierwszą filipińską diecezję w Manili, która na początku była podporządkowana metropolii w Meksyku, a 16 lat później sama stała się metropolią. Liczba ochrzczonych wzrastała bardzo szybko: w 1585 roku było ich ok. 400 tys., a w roku 1620 już ponad 2 mln.

Ważnym elementem chrystianizacji Filipin było oddziaływanie poprzez szkoły katolickie. W XVI wieku powstała cała ich sieć. Dominikańskie kolegium św. Tomasza w Manili papież Innocenty X podniósł do rangi uniwersytetu. Jednakże wciąż brakowało duchowieństwa rodzimego. Co prawda, pierwsi miejscowi księża zostali wyświęceni już w XVI wieku, a w 1704 roku w Manili założono seminarium duchowne, to jednak dopiero przybycie misjonarzy św. Wincentego a Paulo w 1862 roku zmieniło sytuację. Wkrótce liczba rodzimego kleru przewyższy liczbę księży spoza Filipin.

Stany Zjednoczone po przejęciu wysp filipińskich wydaliły 500 księży hiszpańskich, wprowadziły rozdział Kościoła od państwa i zarządziły laicyzację szkolnictwa. Władze amerykańskie zaczęły popierać misje protestanckie prezbiterianów, baptystów i metodystów. Uniwersytetowi katolickiemu przeciwstawiły nowo założony uniwersytet państwowy.

Silne tendencje polityczne i niepodległościowe doprowadziły do rozłamu w Kościele i utworzenia w 1902 roku niezależnego Kościoła narodowego. Jedna czwarta ówczesnych katolików, niezadowolonych ze zbytniego podporządkowania władzy kolonialnej, przystąpiła do kościoła zwanego aglipaizmem. Jego założycielem był ks. Gregorio Aglipay.

W tym samym czasie Stolica Apostolska rozbudowuje hierarchię kościelną na wyspach i zachęca do pracy misyjnej wśród wyznawców religii tradycyjnych. W 1909 roku na Filipiny przybywają misjonarze werbiści. 2 lata wcześniej, w drodze na Papuę Nową Gwineę, zatrzymał się tam o. Eberhard Limbrock, który pisał do założyciela werbistów o. Arnolda Janssena:

„Istnieje teraz niezwykle wielkie niebezpieczeństwo i bodajże najważniejszy i najbardziej brzemienny w skutki czas dla Filipin. Zagrożone są owoce trzystuletnich wysiłków... Serce prawie pęka, gdy się widzi, jak ci ludzie, tak dobrze usposobieni, z braku misjonarzy błądzą lub co jeszcze gorsze, pogrążają się w pogaństwie”.


Dynamiczny rozwój Kościoła na Filipinach przypada na 50-te i 60-te lata XX wieku. Notuje się wtedy znaczny wzrost liczby miejscowego kleru. Papież Pius XII eryguje 5 nowych metropolii kościelnych, a w 1960 roku abp Manili Rufino Santos zostaje pierwszym filipińskim kardynałem.

W 1965 roku powstaje Filipińskie Towarzystwo Misyjne, przygotowujące kapłanów, zakonników i świeckich do pracy misyjnej poza Filipinami. 20 lat później Towarzystwo prowadziło misje już w 50 krajach. Powstają dwa nowe uniwersytety jezuickie. Swoją działalność rozpoczyna katolickie Radio „Veritas”, nadające programy w 20 językach dla całej Azji.

Wyrazem odpowiedzialności Filipińczyków za dar wiary był zorganizowany w 1979 roku w Manili Międzynarodowy Kongres Misyjny. Kardynał Rosales powiedział wówczas: „Jako że jesteśmy jedynym narodem katolickim w całej Azji, mamy obowiązek dzielić się naszą wiarą z sąsiednimi krajami”.

Andrzej Miotk SVD
 
Aktualności przez kanał RSS
Znajdź mnie na Facebook'u
Rozmaitości
Ciekawe strony
Galeria Zdjęć
Księga Gości
Audycje Radiowe
Zamów moje książki
Mapa Strony
Kontakt
Napisz do nas
Dzisiaj jest...
22 Listopada 2017
Środa
Imieniny obchodzą:
Cecylia, Marek,
Maur, Wszemiła
Do końca roku zostało 40 dni.